Kế hoạch nghiên cứu lịch sử, văn hóa Họ Bạch Việt Nam khóa I (2024-2029)

Căn cứ Quyết định số 12/2025/QĐ-BLL ngày 28 tháng 3 năm 2025 về việc thành lập Ban Nghiên cứu Lịch sử Họ Bạch Việt Nam; Quyết định số 03/2025/QĐ-BLL ngày 18 tháng 3 năm 2025 ban hành Chương trình Hành động của Họ Bạch Việt Nam nhiệm kỳ I (2024-2029); Quyết định số 07/KH-BLL ngày 18 tháng 3 năm 2025 ban hành Kế hoạch hoạt động của HBVN năm 2025,

Ban Nghiên cứu Lịch sử (NCLS) Họ Bạch Việt Nam (HBVN) xây dựng Kế hoạch nghiên cứu lịch sử, văn hóa HBVN nhiệm kỳ I như sau:

1.1. Mục tiêu chung:

Từng bước xác minh nguồn gốc, lịch sử hình thành và phát triển của HBVN và của các gia tộc địa phương; nhận diện, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dòng họ của từng gia tộc; xây dựng truyền thống của HBVN; góp phần kết nối các gia tộc, chi họ Bạch cả nước, xây dựng HBVN là dòng họ văn hóa, phát triển toàn diện và bền vững.

– Tổ chức nghiên cứu nguồn gốc, lịch sử phát triển của HBVN và các gia tộc. Trong đó tìm hiểu được nhu cầu nghiên cứu của trên 60% các gia tộc, trên 50% các nhu cầu đó được triển khai nghiên cứu trong nhiệm kỳ;

– Xây dựng được cơ sở dữ liệu về lịch sử, văn hóa dòng họ của các gia tộc; phổ biến rộng rãi các kết quả nghiên cứu đến tất cả các gia tộc dựa trên nền tảng số, để nâng cao nhận thức, niềm tự hào, ý thức trách nhiệm của người họ Bạch;

– Nâng cao hiểu biết, thúc đẩy phát triển văn hóa dòng họ, nề nếp hoạt động của các gia tộc. 100% các gia tộc có kết nối với HBVN cung cấp tư liệu về cơ cấu tổ chức, con người, cơ chế hoạt động, thiết chế văn hóa (nhà thờ, mộ tổ, gia phả, tộc ước, nghi lễ tế Tổ…) của gia tộc;

– Lựa chọn và phổ biến rộng rãi mô hình văn hóa gia tộc tiêu biểu của các dân tộc (Kinh, Mường, Hoa, Chăm) và vùng miền (Miền núi phía Bắc; Đồng bằng sông Hồng, Miền Trung, Nam bộ…);

– Làm rõ và tiếp tục bồi đắp truyền thống lâu đời của HBVN và của các gia tộc; hỗ trợ các gia tộc có đủ điều kiện đăng ký công nhận di sản lịch sử, văn hóa các cấp;

– Xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn phục vụ xây dựng Tổ Đường chung của HBVN;

Để đạt được các mục tiêu nói trên, cần triển khai các nhiệm vụ sau:

– Làm việc với các gia tộc, tập hợp nhu cầu, tư liệu hiện có của các gia tộc;

– Xác định đối tượng nghiên cứu theo thứ tự ưu tiên; xây dựng cơ chế và các bước tiến hành phù hợp

– Nghiên cứu các chuyên đề về nguồn gốc hình thành và lan tỏa HBVN;

– Phối hợp với các gia tộc nghiên cứu xuất xứ, sự lan tỏa, kết nối của các chi họ, các gia tộc đầu mối;

– Xây dựng cơ sở dữ liệu lịch sử, văn hóa HBVN. Phổ biến rộng rãi kết quả nghiên cứu, nâng cao nhận thức người HBVN.

– Tổ chức các hội thảo, tọa đàm, xin ý kiến chuyên gia

– Nghiên cứu cơ sở phục vụ hình thành các cụm họ Bạch cấp tỉnh, TP

– Tìm hiểu thiết chế văn hóa cơ bản của các gia tộc (nhà thờ, mộ tổ, tộc phả, tộc ước, nghi lễ tế tổ, nề nếp tổ chức dòng họ, các phong trào hoạt động…);

– Nghiên cứu di sản văn hóa dòng họ của các gia tộc, từng bước xác lập di sản VH chung của HBVN;

– Xây dựng bộ tư liệu số hóa và cổng điện tử giới thiệu di sản các gia tộc;

– Lựa chọn và phổ biến mô hình dòng họ VH tiêu biểu theo dân tộc, vùng miền;

– Hỗ trợ các gia tộc hoàn thiện bộ di sản, làm thủ tục đăng ký di sản lịch sử, văn hóa cấp tỉnh, TP và quốc gia.

– Nghiên cứu, giới thiệu danh nhân, người họ Bạch tiêu biểu các thời kỳ;

– Nghiên cứu xác lập di sản vật thể và phi vật thể của HBVN

1) Xác định quan điểm, các tiêu chí liên quan đến xây dựng Tổ Đường HBVN

2) Nghiên cứu lịch sử, văn hóa, dân tộc, các yếu tố tâm linh, phong thủy và sức hút nguồn gốc tổ tiên HBVN của một số vùng đất dự kiến được chọn

3) Nghiên cứu, lựa chọn các Liệt vị Tổ tiên qua các thời đại mà HBVN cần tôn thờ. Nghiên cứu, lựa chọn các danh nhân, nhân vật tiêu biểu, có công cần tôn vinh

4) Nghiên cứu lựa chọn biểu tượng đặc trưng của các gia tộc dự kiến giới thiệu tại khu Tổ Đường HBVN

5) Nghiên cứu thiết lập mô hình Tổ Đường số của HBVN

– Mọi nhu cầu nghiên cứu về cơ bản phải xuất phát từ nguyện vọng, đề xuất của các gia tộc, chi họ, thành viên HBVN. Các gia tộc, chi họ chủ động đề xuất với Ban NCLS những vấn đề cần nghiên cứu của mình về lịch sử, văn hóa, nguồn gốc xuất xứ dòng họ, xây dựng gia phả, tộc ước, kiện toàn tổ chức gia tộc, lập hồ sơ đăng ký di tích, di sản…

– Ban NCLS chủ động đề xuất nội dung, chuyên đề, đối tượng nghiên cứu; đồng thời làm việc với các địa phương, hướng dẫn, gợi ý các gia tộc đề xuất những vấn đề cần nghiên cứu của địa phương, chi họ. Trên cơ sở đó xây dựng các chuyên đề nghiên cứu đa mục tiêu có tính khả thi, thiết thực.

Việc tổ chức nghiên cứu lịch sử, văn hóa dòng họ phải kết hợp nhiều nguồn lực, trong đó chủ yếu dựa vào sự hỗ trợ của các gia tộc, chi họ dưới các phương thức khác nhau:

– Khi nghiên cứu các chuyên đề phục vụ nhu cầu của địa phương, thì gia tộc, chi họ hỗ trợ chi phí, tạo điều kiện cho Ban NCLS thâm nhập thực tế, nghiên cứu điền dã, thu thập tài liệu, thuê chuyên gia dịch thuật, tổ chức tọa đàm, hội thảo…

– Khi nghiên cứu chuyên đề do HBVN đề xuất trên địa bàn địa phương, các gia tộc, chi họ phối hợp với đoàn nghiên cứu, hỗ trợ một phần chi phí, không bao gồm các thuê khoán chuyên môn, dịch thuật.

Quá trình nghiên cứu, cũng như việc công bố kết quả nghiên cứu sẽ dựa trên nền tảng số, sử dụng trí tuệ nhân tạo, bổ sung thiết kế và tăng cường năng lực giao diện của website Họ Bạch Việt Nam, cải tiến cổng Thư viện số hiện có…

Ban NCLS thiết lập quan hệ đối tác với Viện NC Hán Nôm và các tổ chức nghiên cứu, các chuyên gia có liên quan để được hỗ trợ miễn phí hoặc có phí dưới dạng hợp đồng thuê khoán chuyên môn. Có thể thành lập các Tổ Tư vấn theo chuyên đề khi cần.

– Chi phí cho hoạt động của Ban NCLS và các chuyên đề nghiên cứu dựa vào Quỹ Họ của HBVN và sự hỗ trợ tự nguyện của thành viên Ban. Việc sử dụng nguồn Quỹ Họ phải được Trưởng Ban NCLS đề xuất, thông qua Thường trực, thực hiện theo đúng quy định hiện hành của luật pháp về quản lý quỹ và các quy định về tài chính của Ban Liên lạc HBVN.

Trường hợp cần vận dụng linh hoạt phải có sự đồng ý của Trưởng Ban Liên lạc HBVN hoặc Phó Trưởng Ban Liên lạc HBVN phụ trách tài chính.

– Do Quỹ còn hạn chế, nên việc chi tiêu cần đảm bảo nguyên tắc: “tiết kiệm tối đa, hiệu quả tối cao”. Cụ thể là:

+ Đối với chuyên đề nghiên cứu phục vụ nhu cầu của gia tộc, chi họ địa phương: dựa chủ yếu vào nguồn của địa phương, kinh phí của Quỹ Họ chỉ mang tính hỗ trợ (xăng xe, sắm lễ dâng hương nhà thờ của địa phương).

+ Đối với chuyên đề nghiên cứu do Ban NCLS chủ động đề xuất, phục vụ nhu cầu chung của HBVN: Quỹ Họ chi cho các hợp đồng thuê khoán chuyên môn, xăng xe đi lại, tổ chức hội thảo, tọa đàm…

+ Thành viên của Ban NCLS và những người tham gia đoàn nghiên cứu tự nguyện đóng góp một phần kinh phí để giúp trang trải những khoản chi cần thiết, nhưng không có nguồn.

– Phát huy tinh thần chủ động của mỗi thành viên Ban NCLS trong toàn bộ các khâu của chuỗi nghiên cứu: đề xuất nhiệm vụ nghiên cứu; tổ chức thực hiện; cơ chế phối hợp cụ thể giữa các bên đối tác; chia sẻ thông tin, tài liệu; huy động nguồn lực…

– Các thành viên Ban NCLS sống ở khu vực Hà Nội thường xuyên tham gia tọa đàm, hội họp trực tiếp để triển khai công việc; tham gia các chuyến công tác, làm việc với các địa phương, với các tổ chức nghiên cứu chuyên môn. Có trách nhiệm đóng góp công sức, xe cộ và một phần kinh phí cho các chuyến công tác của Ban;

– Các thành viên ở tỉnh xa thường xuyên tham gia thảo luận, góp ý, tọa đàm, hội họp trực tuyến theo các kênh online (Google Meet, Zalo); hỗ trợ, điều phối các chuyến nghiên cứu trên địa bàn được phân công.

– Trưởng Ban và các Phó Trưởng Ban NCLS được quyền thay mặt Ban Liên lạc HBVN trong giao dịch làm việc với các địa phương, các tổ chức và chuyên gia có liên quan; được ký các văn bản của Ban có đóng dấu của HBVN; chịu trách nhiệm cá nhân về việc thực hiện các ủy quyền này.

– Việc công bố, phổ biến và sử dụng kết quả nghiên cứu do Trưởng Ban NCLS quyết định.

– Các gia tộc, chi họ có trách nhiệm tham gia cung cấp dữ liệu theo đề nghị của Ban NCLS, phối hợp triển khai các chuyên đề có liên quan; viết, giới thiệu lịch sử, văn hóa và các hoạt động đặc sắc của gia tộc, chi họ./.

Trưởng Ban Nghiên cứu lịch sử

Bạch Quốc Khang
(Đã ký)

Bài viết liên quan